.jpg)
หัวใจ อวัยวะสำคัญที่สุดของร่างกายที่ทำงานไม่เคยหยุดพัก หลายคนกังวลกับความเจ็บป่วยที่แสดงอาการ มองเห็นได้ จนลืมไปว่า ยังมีอวัยวะหนึ่งที่ทำงานอย่างหนักไม่เคยพัก และอาจมีความผิดปกติที่ไม่แสดงให้รู้ มองไม่เห็นด้วยตา แต่สามารถเกิดความผิดปกติปุบปับฉับพลันจนเป็นอันตรายถึงชีวิตได้เลย MedPark Newsletter ฉบับนี้ จะชวนคุณมาระแวดระวัง และเข้าใจโรคของ ‘หัวใจ’ ของคุณให้มากขึ้น
หลอดเลือดหัวใจตีบ ภาวะยอดฮิตที่ใครก็มีโอกาสเป็น
โรคหลอดเลือดหัวใจ เกิดจากความเสื่อมตามอายุและการสะสมของไขมันที่ผนังหลอดเลือด การอักเสบที่เกิดขึ้นกับผนังหลอดเลือด ทำให้เกิดภาวะตีบ ตัน จนเลือดไม่สามารถไปเลี้ยงหัวใจได้ตามปกติ และเมื่อหัวใจได้รับออกซิเจนจากเลือดไม่เพียงพอ จะเกิดอาการเจ็บแน่นหน้าอก หายใจลำบาก และอาจเกิดหัวใจวายได้
สัญญาณเตือนจากอาการผิดปกติของร่างกาย เช่น มีอาการแน่นหน้าอกเวลาออกแรง หรือ มีอาการเหนื่อยง่ายมากกว่าปกติที่เป็น ทั้ง 2 อาการนี้ถือเป็นสัญญาณผิดปกติเบื้องต้นของ โรคหัวใจขาดเลือด หากพบอาการดังกล่าว ควรไปตรวจประเมินหัวใจเพิ่มเติมที่โรงพยาบาล
หากมีอาการแน่นหน้าอกแบบเฉียบพลัน และมีอาการเป็นระยะเวลานาน เช่น ครึ่งชั่วโมง หรือหนึ่งชั่วโมง แล้วอาการยังไม่หาย นั่นอาจเป็นสัญญาณเตือนของ โรคกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดแบบเฉียบพลัน ควรรีบไปโรงพยาบาลที่ใกล้ที่สุด ให้เร็วที่สุด เพื่อป้องกันอันตรายที่อาจถึงแก่ชีวิตได้
หัวใจเต้นผิดจังหวะ ความกังวลที่รักษาได้
หัวใจของคนเราจะเต้นเร็วขึ้นเวลาเราทำกิจกรรม เช่น การออกกำลังกาย และเต้นช้าลงเวลานอนหลับ หากหัวใจเต้นผิดปกติ เนื่องจากความผิดปกติของกระแสไฟฟ้าในหัวใจ อาจทำให้เกิดภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะ ใจสั่นหรือใจเต้นรัว ภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะบางประเภทไม่เป็นอันตราย แต่บางประเภทอาจเป็นอันตรายถึงชีวิต
ในการรักษาภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะ แพทย์อาจให้รับประทานยา ใส่สายสวน หรือฝังอุปกรณ์ อย่างไรก็ตามการดำเนินชีวิตแบบรักษาสุขภาพสามารถลดความเสี่ยงของการเกิดภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะได้
หัวใจเต้นผิดจังหวะมีกี่แบบ?
- ภาวะหัวใจเต้นเร็วกว่าปกติ (Tachycardia) เกิดขึ้นเมื่ออัตราการเต้นของหัวใจในเวลาปกติมากกว่า 100 ครั้งต่อนาที
- ภาวะหัวใจเต้นช้ากว่าปกติ (Bradycardia) เกิดขึ้นเมื่ออัตราการเต้นของหัวใจในเวลาปกติน้อยกว่า 60 ครั้งต่อนาที
การเต้นของหัวใจที่ผิดปกตินั้นอาจไม่แสดงอาการใด ๆ และมักบังเอิญตรวจพบระหว่างการตรวจอาการอื่น ๆ สัญญาณและอาการบางอย่างของภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะซึ่งอาจพบได้ ได้แก่ อาการเจ็บหน้าอก หายใจไม่ทัน ภาวะหัวใจเต้นเร็วกว่าปกติ ภาวะหัวใจเต้นช้ากว่าปกติ หัวใจเต้นรัว วิงเวียน เหงื่อออก เป็นลม หมดสติ อ่อนเพลีย เกิดความกังวล
โรคหัวใจเต้นผิดจังหวะ สามารถรักษาได้ด้วยวิธีดังนี้
การทำ Vagal Maneuvers ชะลออัตราการเต้นของหัวใจด้วยการกระตุ้นประสาทเวกัสซึ่งควบคุมการเต้นของหัวใจ โดยหยุดภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะโดยการไอ จุ่มหน้าลงในน้ำเย็น และการกลั้นลมหายใจแล้วเบ่งลม
การกระตุกหัวใจด้วยไฟฟ้า (Cardioversion) ส่งกระแสไฟฟ้าแรงสูงผ่านขั้วไฟฟ้าวางที่หน้าอกไปกระตุกหัวใจให้กลับเป็นจังหวะปกติโดยเร็ว มักใช้กับผู้ป่วยหัวใจเต้นผิดจังหวะบางชนิดที่ใช้ยาแล้วไม่ได้ผล
นอกจากนี้ยังมี การรักษาด้วยการจี้ด้วยไฟฟ้าความถี่สูงผ่านสายสวน การใส่เครื่องกระตุ้นไฟฟ้าหัวใจแบบฝังถาวร การฝังเครื่องกระตุกหัวใจ การผ่าตัดเปลี่ยนจังหวะหัวใจ ซึ่งแพทย์เฉพาะทางด้านสรีรวิทยาไฟฟ้าหัวใจ จะเป็นผู้ให้คำแนะนำและวางแผนการรักษาอย่างเหมาะสม
ร่างกายที่ดูแข็งแรง... อาจซ่อนระเบิดเวลาเอาไว้
สิ่งที่น่ากลัวที่สุดไม่ใช่การล้มป่วยที่เรามองเห็น แต่มันคือ "ภัยเงียบ" ที่แฝงตัวอยู่ในร่างกาย รอคอยจังหวะสบโอกาสเพื่อจู่โจมแบบไม่ทันตั้งตัว เหมือนอย่างกรณีของ คุณไพศาล นักวิ่งวัย 70+ ที่ภายนอกดูแข็งแรงปกติดี แต่เมื่อตรวจสุขภาพอย่างละเอียด กลับพบความผิดปกติที่ร้ายแรงแฝงอยู่อย่างไม่น่าเชื่อ
พญ.ศนิศรา จันทรจำนง อายุรแพทย์โรคหัวใจและหลอดเลือด ผู้เชี่ยวชาญด้านสรีรวิทยาไฟฟ้าหัวใจ ระบุว่าจากการตรวจประเมินเบื้องต้นพบภาวะความผิดปกติของระบบไฟฟ้าหัวใจพร้อมกัน 2 รูปแบบ ได้แก่ ภาวะหัวใจเต้นพริ้วในหัวใจห้องบน ซึ่งเพิ่มความเสี่ยงสูงต่อการเกิดลิ่มเลือดอุดตันและนำไปสู่โรคหลอดเลือดสมอง และภาวะหัวใจเต้นช้ากว่าปกติ ซึ่งในเคสนี้มีความรุนแรงจนเสี่ยงต่อภาวะหัวใจหยุดเต้น
ความยากซับซ้อนไม่ได้อยู่ที่ระบบไฟฟ้าหัวใจเท่านั้น แต่ยังมีเรื่องของ ภาวะหลอดเลือดหัวใจตีบ และมีข้อจำกัดในการทำหัตถการฉีดสีด้วย แพทย์จึงต้องวางแผนการรักษาเชิงบูรณาการ มีการทำงานร่วมกันกับแพทย์เฉพาะทางอีกสองท่าน คือ รศ. นพ.สุวัจชัย พรรัตนรังสี (อายุรแพทย์หัวใจและหลอดเลือด) และ นพ.สุพิชฌาย์ วงศ์มณี (ศัลยแพทย์หัวใจ) หากอยากรู้ว่าทีมแพทย์โรงพยาบาลเมดพาร์คจะใช้กลยุทธ์ใดในการรักษา สามารถรับชมวิดีโอฉบับเต็มได้ที่นี่
เพราะหัวใจของเรา สำคัญและซับซ้อนกว่าที่คิด ตัวโรคที่ซ่อนอยู่เงียบ ๆ อาจเป็นนาฬิกานับถอยหลังสู่อันตรายถึงชีวิต การตรวจเช็กสุขภาพหัวใจจึงเป็นหนึ่งในตัวเลือกการรับมือเชิงป้องกันโรคหัวใจที่มีประสิทธิภาพ
ข่าวเด่น